“Slop” và câu chuyện mất giá của nội dung
Dường như không ai ở thời điểm này còn xa lạ với thuật ngữ slop nữa. Nhất là đối với các doanh nghiệp đang trực tiếp tham gia tại các thị trường cạnh tranh cao như US hay EU.
Trái với sản phẩm vật chất khác, việc dễ dàng sản xuất một sản phẩm, thông điệp không có nghĩa là xã hội sẽ tăng thêm thặng dư cho mặt hàng này, mà chúng sẽ xuống giá theo tự nhiên. Slop còn được biết đến trước đây rất lâu so với ngữ nghĩa là nội dung AI như hiện tại.
Thử nghĩ lại về giai đoạn text thì Keyword Shuffle còn video thì video generate từ reddit post. Không cần AI, farm tạo content, tạo bot cũng đã rất thịnh hành. Có lẽ AI chỉ là một biến số làm thay đổi số lượng, không hề chuyển đổi bản chất của sự việc. Về chuyện này, tôi từng lập luận rằng AI không phải kẻ giết SEO, mà là phao cứu sinh của nó.
Những Website giá như đùa và bài học “miễn phí”
Trước đây, chúng tôi đi làm website cũng vậy. Website có nhiều loại có nhiều giá. Ngoài lợi ích, chúng còn phản ánh phần nào niềm tin, kì vọng và hứa hẹn của người bán đối với người mua website ấy.
Thể nhưng, có thiếu gì những người comment ‘Rảnh quá làm free’ trên comment của người khác báo giá nghiêm túc.
Nếu bạn thực sự đi sâu vào ngành website này bạn có lẽ đã biết bạn nhận được gì từ những deal website free hay giá như đùa ấy. Để trích một Tiktoker mà tôi nghe được, “miễn phí từ trên trời rơi xuống chỉ có nước mưa và * chim thôi!”.
Thật vậy, chẳng ai nghiêm túc trong công việc của mình, không vì mục đích khác mà lại để một cái giá cợt nhả như vậy cả!
Vòng tuần hoàn của Marketing và “Con bò tím”
Vậy một lần nữa, ‘con bò tím’ của Seth Godin lại là lời giải. Ông là tác giả cuốn Purple Cow: Transform Your Business by Being Remarkable (xuất bản năm 2003), với luận điểm cốt lõi rằng trong một thế giới ngập tràn lựa chọn, chỉ những thứ thực sự đáng chú ý mới được nhìn thấy. Thực ra theo ý kiến của tôi, đây cũng chỉ là một trong vô vàn cách mà các nhà giáo dục, tư vấn Marketing cùng nói về sự khác biệt. Nhưng cái tên ‘con bò tím’ đã khiến ý tưởng ấy lưu lại.
Nếu bạn đọc đến đây vẫn chưa rõ thì ‘con bò tím’ là con bò khác biệt. Vì nếu bạn chạy xe trên đường từ thành phố ra nông thôn lần đầu tiên trong cuộc đời của bạn, khi thấy con bò đầu tiên bạn sẽ ‘wow, một con bò’, lần thứ 2 sẽ là ‘ồ lại một con bò nữa’,….
Nhưng lần như nhiều trăm, nhiều ngàn, thì chẳng còn ai phấn khích khi thấy một con bò nữa. Nhưng con bò tím thì khác. Thú vị hơn hẳn, có khi bạn dừng xe, chụp ảnh selfie và đăng MXH cùng nó.
Nhưng nếu cứ đi tiếp bạn lại thấy bò tím. Lại một con rồi thêm một con nữa. Lúc này, bò tím cũng thường thôi…. Thế thì bò tím có gì hay? Chỉ là chiêu trò Marketing thông thường. Thế nếu bạn cùng những người bạn tiếp tục đi mãi lại thấy một con bò xanh lục.
Con bò lục lại là con bò tím mới. Cứ như thế một vòng tuần hoàn. Đó là tại sao Marketing quan trọng.
Ý tưởng, rủi ro và “Đường tắt” trong kinh doanh
Có lần tôi được hỏi bởi một anh đối tác đã làm việc lâu năm. Đây là lần đầu tiên message của tôi được anh tấm tắc khen như vậy. Anh hỏi: ‘Anh nghĩ nên ẩn đi, dùng lúc quan trọng, đưa ra lúc mới này sức cạnh tranh chưa cao đối thủ sẽ học theo ăn trộm mất’.
Copy, học theo, “lấy cảm hứng” là điều người làm kinh doanh rất thường làm. Về tính chất về chi phí sẽ rất tốt. Nhưng nếu mình sợ mất mà giấu đi, thì mình cũng không tận hưởng được lợi thế ấy. Và ý tưởng thì không của ai. Một ngày đẹp trời sẽ có Mr.A nào đó nghĩ ra ý tưởng giống như bạn đang giấu. Và nếu không sợ sệt, họ sẽ hái được thành quả mà đáng ra chúng ta có.
Vậy tại sao không đi copy cho rồi, nghĩ làm gì cho mệt và tốn tiền. Cũng như việc bạn ốm và lấy thuốc của người bạn nhìn có vẻ bệnh giống mình rồi uống. Đi bác sĩ làm gì? Bắt chước có thể có lợi, nhưng không đường tắt nào mà không phải trả giá. Tôi từng chứng minh điều này bằng dữ liệu thực chiến: chỉ bám theo ‘best practice’ thì AI đã làm giỏi hơn bạn từ lâu. Kinh doanh càng lâu mọi thứ càng tích lũy. Bao gồm cả lợi ích và rủi ro.
Vậy nên cắt thuốc đúng bệnh, chọn message đúng TA. Chọn TA đúng doanh nghiệp. Vậy mới phải research.
Khi research để viết bài này, tôi tình cờ phát hiện một chi tiết khiến tôi bật cười: Seth Godin, ông lớn của làng Marketing, cũng nghĩ y hệt như vậy. Ông từng viết hẳn một bài về “AI slop” với kết luận rằng nội dung không phải rác vì được AI tạo ra, mà nó là rác vì bản chất nó là rác. Và từ năm 2003, ông đã gói gọn sự khác biệt trong cuốn Purple Cow. Tôi không hề đọc những thứ đó trước khi tự mình đi đến kết luận tương tự. Có lẽ đây chính là minh chứng rõ ràng nhất cho điều tôi vừa viết: ý tưởng không thuộc về ai cả, và một ngày đẹp trời nào đó sẽ có người khác nghĩ ra đúng thứ bạn đang cố giấu.
Chúc bạn thành công!